كارهاي دستي تركيه هنرهاي دستي از زمان موجوديت بشر و بسته به شرايط طبيعت بوجود آمده است. بر آورده ساختن احتياجات و با هدف پوشش و حفظ انسانها نخستين نمونه هاي خود را ارائه داده است. سپس توسعه يافته و با توجه به شرايط محيط با تغييرات و دگرگوني هائي مواجه گرديده است. هنرهاي دستي احساسات، پسند هنري و خصوصيات فرهنگي جامعه را منعكس نموده و توصيف سنتي شدن را بخود گرفته است. هنرهاي دستي، فرهنگ يك ملت را نمايندگي كرده و آن را معرفي مي نمايد. بدين سبب محصولات هنرهاي مشابه نيز مهمترين زنده هويت فرهنگي آن كشور است. در انتقال آداب و رسوم و نحوه حيات يك كشور از نسلي به نسل ديگر توسعه و ادامه آنها بيشترين رل را باز هم صنايع دستي ايفا مي نمايد. بدين علت تمامي ملل به صنايع دستي اهميت داده و آن را به عنوان يك گنجينه فرهنگي كه از گذشته تا بحال رسيده است را محفوظ نگه ميدارند. آناتولي بخاطر داشتن هنرهاي دستي متنوع و از نظر مقدار توليد بيشتر و شناساندن اين محصولات به دنيا مهمترين مهد تمدن محسوب مي گردد. ذوق و سليقه، زيبائي شناسي، احساسات، اغماض، گذشت و رضايت مندي مردم تركيه بوسيله توليدات صنايع دستي آنها منعكس مي گردد. گليم، جوراب، سوزن كاري، مليله دوزي، منبت كاري، ريزه كاري و انواع ديگر كارهاي هنري تركيه با آداب و رسوم مردمان آن در آميخته نمونه هاي تكميلي صنايع دستي تركيه، محصولاتي كه از قلب مردم تركيه جدا شده و در معرض عموم به نمايش در آمده سند گوياي زيبائيهاي هنري مردم تركيه مي باشد. سوزن كاري كه يكي از نمونه هاي ظريف صنايع دستي ما را تشكيل ميدهد در منابع ديگر به عنوان تور نازك لباسهاي زنانه تعريف شده است. سوزن كاري در كناره هاي لباس زنانه و اشياء ديگر بوسيله سوزن انجام مي گيرد. و يا بوسيله نخ و ابريشم در بافتنيها به عنوان تزئين با بكار بردن ابريشم و سوزن شكلهاي گل و يا برگ درختان ايجاد مي نمايند. سوزن كاري نوعي تور (تور لباس زنانه) و مخصوص تركيه مي باشد. در مقابل دو بعدي بودن اين تورها، سوزن كاري به طور سه بعدي بافته مي شود. سوزن كاري كنار پارچه ها به عنوان تزيين هم بكار مي رود. سوزن كاري به هدف تزيين انجام مي گيرد و يك نوع هنري است كه تكنيك و متد آن ((بافتن)) است. بطور خلاصه سوزن كاري را چنين تعريف مي كنيم: سوزن كاري با آلت هائي مثل سوزن، ماسوره، قلاب و سنجاق و با نخ ابريشم، پنبه و مشابه آنها و بعضي اوقات بوسيله پولك و منجوق در ساخت صنايع دستي مورد استفاده قرار مي گيرد. ظريف كاريهائي كه به عنوان توري بافي انجام مي گردد و ظريف كاري تركيه ناميده شده است در قرن 16 در اروپا شناخته شده است. در سال 1594 به نام توري بافي وارد آكادمي لغت فرانسه شده و در زبان اروپاييها هم به همين نام شناخته مي شود. در بوجود آمدن اين بافتني ها در اروپا و در نتيجه تحقيقات در مورد ريشه اينها نام بعضي از بافتني ها در حكايت و مثال هاي منطقه اژه رديابي و ديده شده است. در نمونه هاي قديمي اين هنر كه در نتيجه حفاريهاي انجام گرفته در سال 1905 چنين بر مي آيد كه اين هنر مربوط به دو هزار سال قبل از ميلاد است. بعضي از منابع هم بافتني هائيكه با سوزن انجام مي گيرد در قرن دوازدهم از آناتولي به يونان و از آنجا از راه ايتاليا وارد اروپا شده مشخص گرديده است. در مورد ظريف كاري تا به امروز تحقيقات كافي انجام نگزفته است. در منابع هم بافتي مشابه ظريف كاري ديده شده است. در زبان كشورهاي شرقي و غربي هم كلمه ((ظريف كاري)) بچشم نمي خورد. زنهاي آناتولي احساسات خود را به زنگ ها و ظريف كاريها معطوف كرده است. و ظريف كاري هاي هر منطقه نسبت به منطقه ديگر تفاوت داشته و با توجه به ذوق و سليقه مردم اسامي خاصي گرفته اند و با توجه به اينكه اين اسامي هم در هر منطقه ي با همديگر متفاوت بوده است اسامي مشترك از شهري نسبت به شهر ديگر بسيار محدود است امروزه در آناتولي ظريف كاريهائي كه با آلاتي مثل قلاب، سوزن، ماسوره و سنجاق انجام گرفته و آنهائيكه به عنوان تزئين كنار لباس و يا به عنوان عنصر تزئيني يك اثر طراحي شده در راستاي آلات بكار رفته و با توجه به متد و روشهايشان نامهاي مختلفي بخودگرفته اند. - ظريف كاريهائيكه با سوزن انجام مي گيرد. - ظريف كاريهائيكه با پشم انجام مي گيرد. - ظريف كاريهائيكه با قلاب انجام مي گيرد. - ظريف كاريهائيكه با موم انجام مي گيرد. - ظريف كاريهائيكه با ماسوره انجام مي گيرد. - ظريف كاريهائيكه با منجوق انجام مي گيرد. - ظريف كاريهائيكه با غوزه انجام مي گيرد - ظريف كاريهاي منجوق كار استانهاي ايچل و آدانا - ظريف كاريهائيكه با سوزن انجام مي گيرد: اين نوع ظريف كاري به عنوان ((توري بافي تركيه)) به ادبيات جهان راه يافته است در نگاه اول شباهتي به تور بافي دارد اما يك نوع تزيين است كه حتما به يك شئي ديگر دوخته مي شود و ساختار سه بعدي دارد و بخودي خود يك نوع تزيين كننده است. اسباب و آلات و ملزومات آن بطور كلي نخ مي باشد بزرگترين تاثير در بوجود آمدن ظريف كاري با سوزن، قرار گرفتن آناتولي در مسير جاده ابريشم و توليد ابريشم در اين مناطق است. با سوزن هاي كوچك گره هائي ايجاد مي شود با فشردن اين گره ها سوراخها هم كوچك مي شوند. روي سوزن با نخ گره زده سوزن و نخ از داخل اين گره عبور داده مي شوند. در اين جا دو نوع گره مطرح است گره مربع و گره مثلث شكل. ظريف كاري با سوزن كه با پيچاندن تك و زوج انجام مي گيرد در پيچاندن تك ابتدا روي سوزني كه به پارچه فرو مي برند با پيچاندن نخ از راست به چپ يك حلقه ايجاد مي شود. گره ها با فواصل معين تكرار شده و اولين رديف كه زرافه نام گرفته به اتمام مي رسد. در رديف برگشت همان گره از چپ به راست گردانده شده با عبور از داخل حلقه انجام مي گيرد. رديف دوم يا با فرو بردن سوزن به نقاط مشترك گره ها در رديف اول و يا با فرو بردن سوزن به وسط گره ها همان كارهاي اول را ادامه داده با ايجاد اثر نمونه اي از تزيين حاشيه اي انجام مي گيرد. به نقشه ها و يا طرح هاي بافته شده با توجه به مناطق توليد نامهائي مثل بيرلي، برنج، مجنون يوواسي، طرابوزان و مشابه آن ميدهند. در ظريف كاري با سوزن يك گل، يك برگ بخودي خود يك نمونه شمرده مي شود. با توجه به محل استفاده اينها و چگونگي ترتيب چينش مختلف تركيبهائي بوجود مي آيد. اين تركيبها: 1. وصل و يا رابط ها 2. ظريف كاري نقش و نگار دار 3. ظريف كاري هوتوز 4. ظريف كاري تاج 5. ظريف كاري شاخه 6. ظريف كاري گلدان 7. ظريف كاري كيسه رديف بندي مي شوند. براي اينكه آثار هنمري بتوانند صاف و راست قرار بگيرند از موي اسب، سيم آنتن و در زمانهاي اخير از نخ هاي نايلوني استفاده مي شود. هم چنين اين محصولات بوسيله سفيده تخم مرغ و شكر و يا ژلاتين آهار داده مي شود. در ظريف كاري با سوزن همانطوريكه از نخ ابريشم و نخ پنبه استفاده مي شود نمونه هاي مختلفي كه از وسايلي مانند پولك و منجوق و مشابه به عنوان تزيين مورد استفاده قرار گرفته اند را هم مي توان ديد. نقاشي اول در متن، پروانه، كار آنكارا و ناللي خان ظريف بافي با قلاب در اين گونه ظريف بافي بيشتر نخ پنبه اي بكار مي رود ولي در زمانهاي اخير ديده مي شود كه نخ هاي مصنوعي ترجيح مي دهند. اين نخ بوسيله قلاب بطور زنجيروار بافته مي شود. اول با نخ يك گره (حلقه) تشكيل داده سپس نخي كه از قلاب پيچانده شده از داخل اين حلقه عبور داده و كشيده مي شوند، گره هائيكه از زنجير تشكيل شده به صورت رديفي بر روي هم بافته شده نمونه آثار هنري زيبا بوجود مي آورند. در بعضي از نمونه ها فواصل و داخل گره ها با انواع پيچش ها به تعداد متفاوت يا خالي گذاشته و يا پر مي شوند. بدينصورت گره هاي خالي و سطوح پر با هم با جهش هاي متفاوت، با سوراخهاي با ابعاد مختلف آثار هنري مختلفي را تشكيل ميدهند. نقاشي اول در متن ظريف بافي كاج شكل. كار شهر آفيون. نقاشي دوم در متن، دسته گل، كار شهر استانبول. ظريف بافي با ماسوره: ملزومات ظريف بافي با ماسوره همان ملزوماتي است كه در ظريف بافي با قلاب مورد استفاده قرار مي گيرد. به يك نخ به طول معين با توجه به شكل آثار خواسته شده هنري با نخهاي ديگر حلقه هائي ايجاد و بدينوسيله بافته و يا ساخته مي شود. ساخت آن از ظريف بافي با سوزن آسان تر ولي از قلابدوزي مشكل تر است. بخاط اينكه متد آن براي بافتن آثار هنري حجيم مناسب نمي باشد تنوع آنها به اندازه ظريف كاريهاي سوزن و قلاب ديده نمي شود. 1.نقاشي اول در متن، گل سياه و سفيد/آنكارا 2. نقاشي دوم در متن، گل بابونه تودرتو ظريف كاري با سنجاق: ملزومات ظريف كاري با سنجاق هم بطور كلي نخ پنبه است فقط آخرين نمونه هاي آن از نخ مصنوعي ساخته شده است. نخها را به دو طرف سنجاق فرو برده سپس با قلاب از قسمت وسط بسته مي شود. به كناره هاي اين بافتني كه با توجه به پهناي سنجاق تهيه مي شود، گلدوزي، منجوق و يا پولك هائي اضافه كرده و بدينوسيله نمونه هاي زيبائي را آماده مي كنند. قسمتي كه بايد دوخته شود جداگانه زنجير كشيده و تهيه مي شود. 1. نقاشي اول در متن، سبيل جوان، كار آدانا 2. گوشواره رقاصه، كار آفيون ظريف كاري با غوزه: ملزومات ظريف كاري با غوزه، قطعات غوزه و ابريشم مي باشد. اساس آثار هنري اين ظريف كاري با غوزه ها انجام مي گيرد، سپس با سوزن و قلاب به قسمتهاي بافته شده اضافه مي گردد. گاهي اوقات غوزه هاي مورد استفاده با رنگهاي مختلف رنگ آميزي مي شوند. ظريف كاري با غوزه به اندازه ظريف كاري با سوزن مشكل و زمان بيشتري مي طلبد. ظريف كاري با پشم: ملزومات بطور كلي پشم و بيشتر موارد نخ پنبه است. مانند ظريف كاري با غوزه قسمتي از ظريف كاري با سوزن و يا قلاب بافته مي شو |